افزایش قیمت لاستیک کامیون در کنار نگرانی درباره کیفیت برخی لاستیک های موجود در بازار، به یکی از دغدغههای جدی رانندگان خودرو های سنگین تبدیل شده است. در شرایطی که خرید یک جفت لاستیک برای کامیون هزینه ای سنگین روی دست راننده میگذارد، خرابی یا ترکیدن لاستیک میتواند خسارتی چند برابر قیمت خود لاستیک ایجاد کند.
به تازگی ویدئویی از سوی یکی از رانندگان کامیون منتشر شده که در آن، ترکیدن یک لاستیک چینی پس از طی مسافتی کوتاه، خسارت قابلتوجهی به بخش های مختلف کامیون وارد کرده است. طبق اظهارات این راننده، لاستیک خریداری شده حدود ۲۰۰ میلیون تومان قیمت داشته، اما حادثه ناشی از ترکیدن آن، خسارتی در حدود ۶۰۰ تا ۷۰۰ میلیون تومان ایجاد کرده است.
ترکیدن لاستیک؛ خسارتی چند برابر قیمت لاستیک
بر اساس توضیحات راننده، لاستیک پس از طی مسافتی کوتاه دچار ترکیدگی شده و قطعات ناشی از این اتفاق به بخش های مختلف کامیون آسیب زدهاند.
از جمله قسمت هایی که طبق اظهارات وی آسیب دیدهاند میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- گلگیر کامیون
- روگلگیر
- چراغها
- باک
- دو عدد کیسه باک
به گفته این راننده، قیمت هر یک از کیسه های باک حدود ۱۵ میلیون تومان بوده و مجموع هزینه تعمیر و تعویض قطعات آسیب دیده، خسارتی در محدوده ۶۰۰ تا ۷۰۰ میلیون تومان به همراه داشته است.
نکته قابلتوجه اینجاست که هزینه ایجادشده تنها مربوط به خود لاستیک نیست؛ بلکه ترکیدن لاستیک در یک خودروی سنگین میتواند در کسری از ثانیه به قطعات بدنه، تجهیزات جانبی و حتی بخش های حساس خودرو آسیب وارد کند.
وقتی قیمت لاستیک بالا رفته، کیفیت هم محل نگرانی است
افزایش قیمت لاستیک کامیون موضوع تازهای نیست؛ اما نگرانی اصلی رانندگان این است که با وجود پرداخت مبالغ سنگین، همچنان از بابت کیفیت برخی محصولات موجود در بازار اطمینان کافی نداشته باشند.
لاستیک برای یک کامیون تنها یک قطعه مصرفی نیست؛ بلکه یکی از مهمترین اجزای ایمنی خودرو محسوب میشود. لاستیک نامناسب، فرسوده یا دارای کیفیت ساخت پایین میتواند در سرعتهای بالا و هنگام تحمل بار سنگین، ریسک بروز حادثه را افزایش دهد.
از طرف دیگر، شرایط اقتصادی باعث شده انتخاب لاستیک برای بسیاری از رانندگان به یک تصمیم دشوار تبدیل شود. خرید لاستیک های معتبر و باکیفیت هزینه زیادی دارد و در مقابل، انتخاب گزینه های ارزان تر نیز ممکن است ریسک خرابی زودهنگام یا کاهش ایمنی را به همراه داشته باشد.
البته درباره حادثه مطرح شده، علت دقیق ترکیدن لاستیک و اینکه آیا کیفیت لاستیک مستقیماً عامل حادثه بوده است، نیازمند بررسی کارشناسی است و صرف انتشار ویدئو یا اظهارات راننده به تنهایی نمیتواند علت فنی حادثه را اثبات کند.
فشار هزینه های کامیون بر دوش رانندگان
مشکل رانندگان کامیون فقط به قیمت لاستیک محدود نمیشود. هزینه تعمیرات، روغن، قطعات یدکی، بیمه، استهلاک و سایر مخارج نگهداری خودرو در سال های اخیر افزایش چشمگیری داشته است.
در همین شرایط، به گفته این راننده، درآمد حاصل از حمل بار به ریال پرداخت میشود و در برخی موارد دریافت کرایه ممکن است چند ماه طول بکشد؛ در حالی که بسیاری از هزینه های مربوط به نگهداری کامیون با قیمت های روز بازار تغییر میکنند.
این اختلاف میان زمان دریافت درآمد و زمان پرداخت هزینهها، فشار اقتصادی بیشتری به رانندگان وارد میکند. یک خرابی غیرمنتظره که در حالت عادی شاید تنها یک هزینه تعمیراتی باشد، برای رانندهای که با حاشیه سود محدود فعالیت میکند، میتواند به یک بحران مالی تبدیل شود.
اعتراض رانندگان به وضعیت لاستیک و قطعات یدکی
پس از انتشار این حادثه، موضوع کیفیت لاستیکهای کامیون و هزینه بالای قطعات بار دیگر مورد توجه فعالان حوزه حمل ونقل قرار گرفته است.
سعید ترکاشوند، از رانندگان و فعالان حوزه حمل ونقل، با اشاره به مشکلات موجود معتقد است مسئله را نباید تنها به یک مورد خاص محدود کرد. از نگاه او، افزایش همزمان قیمت لاستیک، روغن موتور و قطعات یدکی، شرایط فعالیت را برای رانندگان دشوارتر کرده است.
یکی از نگرانی های مطرح شده این است که رانندهای که توان خرید لاستیکهای گران قیمت را ندارد، ممکن است میان استفاده از لاستیک فرسوده و انتخاب محصولی ارزان تر قرار بگیرد؛ انتخابی که در هر دو حالت میتواند تبعاتی برای ایمنی خودرو داشته باشد.
لاستیک کامیون؛ قطعهای که نباید فقط با قیمت سنجیده شود
برای کامیون داران، قیمت لاستیک اهمیت زیادی دارد، اما در مورد لاستیک سنگین نمیتوان تنها بر اساس قیمت تصمیم گرفت. شاخص هایی مانند تاریخ تولید، سلامت فیزیکی، مشخصات فنی، ظرفیت بار، سایز مناسب، نوع کاربری کامیون و اعتبار برند و فروشنده نیز باید مورد توجه قرار گیرد.
به خصوص در خودروهای سنگینی که روزانه مسافت های طولانی را با بار طی میکنند، انتخاب لاستیک نامناسب میتواند هزینه ای بسیار بیشتر از اختلاف قیمت اولیه ایجاد کند.
به همین دلیل، بررسی دقیق لاستیک هنگام خرید و توجه به شرایط نگهداری و فشار باد آن اهمیت زیادی دارد. حتی یک لاستیک باکیفیت نیز در صورت استفاده نادرست، بارگذاری بیش از ظرفیت یا تنظیم نبودن فشار باد، میتواند دچار آسیب شود.
مطالبه اصلی رانندگان چیست؟
حادثه اخیر بار دیگر یک سؤال مهم را مطرح میکند: وقتی راننده برای یک جفت لاستیک مبلغی سنگین پرداخت میکند، چه تضمینی برای کیفیت و سلامت محصول وجود دارد؟
رانندگان انتظار دارند نظارت بیشتری بر بازار لاستیک خودروهای سنگین صورت گیرد و محصولات عرضهشده از نظر کیفیت، اصالت و مشخصات فنی تحت کنترل دقیقتری باشند. از سوی دیگر، دسترسی رانندگان به لاستیک مناسب با قیمت منطقی و متناسب با توان اقتصادی آنها نیز اهمیت زیادی دارد.
در کنار این موضوع، اصلاح نظام کرایه حمل و کاهش فاصله میان هزینه های واقعی فعالیت و درآمد رانندگان میتواند بخش دیگری از مشکلات این قشر را کاهش دهد.
در نتیجه
ترکیدن یک لاستیک و وارد شدن خسارت حدود ۶۰۰ تا ۷۰۰ میلیون تومانی، صرف نظر از علت دقیق فنی حادثه، نشان می دهد که کوچکترین نقص در یکی از اجزای کامیون میتواند هزینه ای بسیار سنگین به راننده تحمیل کند.
در بازاری که قیمت لاستیک کامیون به رقمهای بالا رسیده، انتظار رانندگان این است که افزایش قیمت با تضمین کیفیت، نظارت بر عرضه و حمایت از مصرف کننده همراه باشد. برای رانندهای که سرمایه اصلی زندگی اش در کامیون قرار دارد، یک خرابی ساده میتواند به معنای هفته ها یا حتی ماه ها فشار مالی باشد.
بنابراین مسئله لاستیک کامیون را نمیتوان صرفاً یک موضوع مربوط به قیمت دانست؛ کیفیت، ایمنی، نظارت بر بازار و توان اقتصادی راننده، چهار ضلع یک مسئله مهم در صنعت حمل ونقل جاده ای هستند.
